DİGƏR ÖZ XƏBƏR

Dörd günlük iş həftəsi işçilərin sağlamlığını yaxşılaşdırır — yeni beynəlxalq tədqiqat

Dörd günlük iş həftəsi əməkhaqqısı azalmadan tətbiq edildikdə, işçilərin psixoloji vəziyyətini əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdırır və peşəkar yanma riskini azaldır.

32gun.az xəbər verir ki, bu nəticələr Nature Human Behaviour jurnalında dərc olunan və altı ölkədən təxminən üç min işçinin məlumatlarına əsaslanan beynəlxalq tədqiqatda əldə edilib.

COVID-19 pandemiyası əmək münasibətlərinə baxışı dəyişdi və iş yükünü azaldan formatlara marağı artırdı. Belə modellərdən biri iş saatlarının real şəkildə qısaldılması ilə dörd günlük iş həftəsidir. Əvvəlki kiçikmiqyaslı təşəbbüslərin əksinə olaraq, yeni araşdırma bu sahədə ən geniş beynəlxalq layihə olub.

Tədqiqat çərçivəsində ABŞ, Kanada, Böyük Britaniya, İrlandiya, Avstraliya və Yeni Zelandiyadan olan 141 təşkilatda işçilər altı ay müddətinə əvvəlki iş saatlarının 80%-i ilə, lakin tam maaşla çalışıblar. Bu məqsədlə şirkətlər daxili prosesləri optimallaşdırıb, səmərəsiz tapşırıqları ixtisar edib və qrafikləri yenidən tənzimləyiblər. Ümumilikdə 2 896 işçi iştirak edib, 12 şirkət isə nəzarət qrupu kimi əvvəlki iş rejimini saxlayıb.

Altı ayın sonunda işçilərin real iş saatları həftəlik orta hesabla beş saat azalıb. Sorğular dörd günlük rejimə keçən işçilərdə yanma səviyyəsinin azalması, psixi və fiziki sağlamlığın yaxşılaşması, həmçinin işdən məmnunluğun artdığını göstərib. Nəzarət qrupunda isə belə dəyişikliklər müşahidə olunmayıb.

Alimlərin sözlərinə görə, müsbət təsirin əsas səbəbləri daha keyfiyyətli yuxu, yorğunluğun azalması və “iş qabiliyyəti”nin — yəni tapşırıqların öhdəsindən daha yaxşı gəlmə hissinin — yüksəlməsi olub. Bu isə iş saatlarının azaldılmasının əlavə stress yaratmadığını, əksinə, yüklənməni daha effektiv şəkildə idarə etməyə kömək etdiyini göstərir.

Effekt, iş saatlarını daha çox azalda bilənlərdə daha güclü nəzərə çarpsa da, minimal azalma belə ümumi qrup üzrə rifah göstəricilərini yaxşılaşdırıb. Fiziki sağlamlıqdakı dəyişikliklər daha zəif olsa da, onlar da statistik olaraq əhəmiyyətli sayılıb.

Bir il sonra aparılan təkrar ölçmələr müsbət təsirin davam etdiyini təsdiqləyib. Tədqiqatçılar bunun qısamüddətli “yenilik effekti” deyil, davamlı pozitiv təsirin göstəricisi olduğunu qeyd edirlər.

Müəlliflərin fikrincə, nəticələr dörd günlük iş həftəsinin yanmanın qarşısını almaqda və işdən məmnunluğu sistemli şəkildə artırmaqda effektiv alət ola biləcəyini sübut edir.

Ayaz 

Oxşar Xəbərlər